Ελληνικά 
English 
Συνέντευξη με τον κ. Σταγάκη Εμμανουήλ Κρήτη, Ρέθυμνο, Πλατεία Τεσσάρων Μαρτύρων, Καφενείο «Το κουρδιστό πορτοκάλι»
13 Ιουνίου 2005
Ερευνητές συμμετέχοντες στη συνέντευξη:
Θεοδοσοπούλου Ειρήνη
Ερ. Είμαστε σήμερα στο Ρέθυμνο με τον θρύλο, καλλιτέχνη και οργανοποιό Μανόλη Σταγάκη. Με τον κύριο Σταγάκη που τον αναφέρουνε όλοι, εξ’ άπαντες οι λυράρηδες και οργανοποιοί.
Απ. Ναι, ευχαριστώ.
Ερ. Κύριε Μανόλη πείτε μου εσείς πότε γεννηθήκατε, από πού κατάγεστε;
Απ. Κατάγομαι από την Αρχοντική.
Ερ. Αρχοντική Ρεθύμνου;
Απ. Ναι, Αρχοντική Ρεθύμνου. Γεννήθηκα το ‘13, 1913.
Ερ. Ναι. Γεννηθήκατε στην Αρχοντική.
Απ. Στην Αρχοντική.
Ερ. Ο πατέρας σας, η καταγωγή του;
Απ. Από κει, από κει.
Ερ. Και της μητέρας σας η καταγωγή;
Απ. Ναι, και ο πατέρας μου και η μάνα μου. Εμεγάλωσα εκεί. Έμαθα, ό,τι ήξερα τα γράμματα που μαθαίνουνε στο Δημοτικό, δεν προχώρησα όχι. Γιατί είχα πολυμελή οικογένεια, αδέρφια δηλαδή και αυτά και δεν είχα περιθώριο παρόλο όπου ήμουνα πολύ καλός μαθητής. Και δεν πήγα παραπέρα. Επιδόθηκα εις τη λύρα χάρη του φυσικού, του φυσικού πάθους τση μουσικής που δεν το έχουνε όλοι οι ανθρώποι. Άλλοι έχουν λίγο, άλλοι πολύ, άλλοι περισσότερο και ξέρω ‘γω. Μέχρι και εξ’ υμών, των ανθρώπων δηλαδή δεν έχουν καθόλου, δεν θέλουν καθόλου να ακούσουν μουσική. Το ξέρετε βέβαια, ε; Και επιδόθηκα εκεί όπως όλοι απού την αρχή που… δεν υπήρχανε τότε κατασκευασταί. Μονό κάναμε εκειά, πουλούσαμε τα προβατάκια μας, την πραμάτεια μας οπού λέγαμε και μια λύρα ο καθένας όπως μπορούσαμε. Ή πηγαίναμε σε ένα μαραγκό που λέγαμε τότε, επιπλοποιό και με κάποιο τρόπο και τέλος πάντων όπως μπορούσε ο καθένας να κατασκευάσει ή να βρει τέλος πάντων μια λύρα. Την έπαιζε λοιπόν αυτή τη λύρα όπως του επέτρεπαν οι δυνάμεις του, οι μουσικές του δυνάμεις, ο χρόνος και τόσες άλλες αιτίες.
Ερ. Ναι.
Απ. Σιγά 8 σιγά, πριν ακόμη εγώ έρθω δηλαδή σε ηλικία να αρχίσω τα γλέντια, ήτονε στην Επισκοπή εκεί στο χωριό, επειδή στην Αρχοντική και στην Επισκοπή στην πάνω μεριά το σπίτι μας, αλλά εκεί η περιοχή λέγεται Αρχοντική, και λέω ότι είμαι από την Αρχοντική.
Ερ. Δεν σας άκουσα επειδή περνάν τα μηχανάκια.
Απ. Εις την Επισκοπή το σπίτι μας ήτονε στην Επισκοπή, όχι στην Αρχοντική, δηλαδή περιφέρεια Αρχοντικιανή αλλά πιο κοντά στην Επισκοπή. Και ήμουνα και Επισκοπιανός. Εκεί λοιπόν υπήρχε τότε ο διάσημος Ψύλλος, του Ψυλλάκη, ο οποίος ήτονε το πρώτο λαγούτο που, για μένα δηλαδή, που εγέννησε η Κρήτη.
"Σταγάκη! Ο Μιχάλης σου σε κάλεσε και η μοίρα.
τ’Απόλλωνα να φτιάξετε μαζί μια νέα λύρα."
τ’Απόλλωνα να φτιάξετε μαζί μια νέα λύρα."
Κωστής Ι. Γ. Καλλέργης
